Posts Tagged ‘intarsje toruńskie’

26
Lut

Intarsje toruńskie

   Posted by: Konserwator    in Historia sztuki, techniki

Intarsje toruńskie, zdobienia mebli techniką intarsji
wykonywane w Toruniu od 2. poł. XVI w., rozpowszechnione
zwł. w XVIII w. (od ok. 1730); intarsje toruńskie wykonywano
zarówno na meblach (szafy, łóżka, skrzynie,
zegary szafowe, ambony, stalle, konfesjonały
itd.), jak i na elementach stolarki budowlanej (boazerie,
drzwi, portale); zachowane do dziś intarsje toruńskie świadczą
o indywidualnym stylu i charakterze, oraz mistrzostwie
tej produkcji; sceny zakomponowane
w płycinach mebli otoczone są profilowanym obramowaniem;
przedstawiają postacie alegoryczne lub
konkretne osoby, bukiety kwiatów, herby, inicjały,
wazy, gwiazdy, ornamenty rocaille, napisy oraz bogate
ornamenty roślinne i geom.; przykładem takiej
intarsji są drzwi z Sali Sądowej w ratuszu toruńskim,
ozdobione scenami Sądu Salomona oraz drzwi
z Sali Królewskiej ze scenami przedstawiającymi
Stanisława Augusta, a także liczne drzwi i szafy
z kamienic patrycjatu miejskiego; osobny przykład
artyzmu i mistrzostwa stanowią intarsje zachowane
w kościołach, jak np. drzwi w kościele ewangelickim
w Toruniu
.

Intarsje toruńskie układane są na powierzchni elementów
konstrukcyjnych, które w większości wykonane
są z dębu; miejsca nie zdobione wypełniane
są najczęściej fornirem orzechowym, jesionem, jaworem,
gruszą, dębem, czarnym dębem, hebanem,
palisandrem oraz drewnem barwionym zwykle na
zielono i różowo
; w pracach wyjątkowo reprezentacyjnych
intarsje toruńskie łączone są z inkrustacją z masy perłowej
i kości (gł. w pracach barok, do ok. pot. XVIII w.),
ze srebrem i mosiądzem (w okresie rokoka); twórcy
intarsji toruńskich w większości są nieznani, wiadomo jedynie, że
reprezentujące najwyższą klasę artyst. drzwi we
wsch. portalu Sali Radzieckiej wykonał J. R Hohlman,
a drzwi arch. Jan Efrem Lucas.

źr.Słownik term.mebli-I.Grzeluk

Tags:

22
Lis

Intarsje toruńskie

   Posted by: Konserwator    in Meble stylowe

Szczególny rozkwit intarsji nastąpił w Toruniu w wieku XVIII, chociaż technika ta była obecna w mieście od 2. poł. XVI w. Jednak od około 1730 r. stała się ona dominującą techniką zdobniczą w toruńskim stolarstwie artystycznym. Zdobiło się nią wówczas niemal wszystkie elementy wystroju wnętrz patrycjuszowskich (np. szafy sieniowe, szafki ścienne, szafy zegarowe, skrzynki, kasetki, boazerie, drzwi) oraz reprezentacyjnych – ratuszowych, kościelnych (np. portale, drzwi, boazerie). Powstałe takie wyposażenie, odznaczające się swoistymi cechami formalnymi, wyjątkową wartością artystyczną i mistrzowską techniką wykonania, zyskało miano mebli toruńskich. Licznie produkowane w Toruniu barokowe i rokokowe meble zyskały dużą popularność, a toruńskie środowisko rzemieślnicze stało się szeroko znane. Ten „złoty” wiek meblarstwa toruńskiego bezpowrotnie zakończył się w 1793 r., tj . wraz z włączeniem miasta do II zaboru pruskiego.
Dziś zachowane meble toruńskie podziwiać można m.in. w Ratuszu Staromiejskim, Kościele Ducha Św.

szafa intarsjowana toruńska

Tags: